Blog

Lichtpuntjes Featured

Written by
Rate this item
(0 votes)

overweging in de kerstnacht 2020         PG De Open Hof ~ Oud-Beijerland

 

uit de Bijbel: Lucas 2: 1-16

 

Alles van waarde is weerloos. (Lucebert, Straatpoezie, Rotterdam)

In neonletters vinden we deze woorden aan de Blaak in Rotterdam. De straat van de banken, torenhoge ambities, verzekeringsmaatschappijen. Het was ook een verzekeringsmaatschappij die de tekst ooit liet aanbrengen. (1978) Een beetje ironisch om het op de plek waar zekerheid, weerbaarheid en maakbaarheid centraal staan te hebben over kwetsbaarheid.

We hebben graag dat zekere gevoel. Controle hebben, de dingen goed geregeld. Maar de afgelopen maanden hebben ons ingepeperd dat we uiteindelijk weerloos zijn. Onze kwetsbaarheid kwam op zoveel manieren bloot te liggen. In onze bezorgdheid om elkaar, in de ingrijpbaarheid van het virus, in de afstand, in het verdriet en de eenzaamheid, in de dood. Ach, niet alleen het virus vertelt hoe kwetsbaar we zijn. We weten hoe het is om onverwacht gegrepen te worden door het lot, ziekte, verlies van werk, van zin. Het leven is niet maakbaar. En er komen momenten dat we dat ineens weer beseffen.

Tegelijkertijd zien we hoe mensen, die moeten incasseren, terugveren en ons laten zien hoe zij overleven. Premier Rutte zei, in die moeilijke toespraak bijna twee weken geleden: ‘dát we er doorheen komen staat voor mij vast. Vanwege het vaccin dat er aan komt, maar meer nog vanwege de veerkracht die we met elkaar hebben laten zien. (maandag 14 dec)

Juist in de ontdekking dat we weerloos zijn krijgen we nieuwe waardering voor mensen en dingen om ons heen. In ons verdriet, in onze rouw, in onze moeite met deze tijd, wéten we wat ons rijk maakt. Die twee, die drie mensen, die we wél mogen ontvangen. Dat we gezond zijn. Dat we elkaar hebben. Dat we ons geestelijk fit voelen en opgewassen tegen het leven. Dat we ons wekelijks mogen voeden met geloof en hoop. De dingen die ons écht rijk maken, kunnen we niet verzekeren, niet vasthouden voor altijd. Alles van waarde is weerloos. Daarom is het goed om ons ervan bewust te worden of te zijn. Om ons er opnieuw door te laten raken en te laten inspireren.  

 

There’s a crack in everything; that’s how the light gets in (Leonard Cohen)

Jezus’ geboorte is tegelijkertijd waardevol en weerloos. Weerloos. Want wat begint een kind tegen de heerser van het grote Romeinse Rijk? Het heeft geen enkele macht. En de plaats waar hij wordt geboren staat in geen verhouding tot wat er op het wereldtoneel toe doet. Het is ergens in de provincie, in een klein stadje. In een stal nota bene.

Lucas vertelt zó over Jezus’ leven dat je meteen weet dat hij zelf ook kwetsbaar was. Je ziet het er gewoon van komen dat hij niet anders kan dan begaan zijn met het lot van wie weerloos zijn. Jezus zal aan de kant staan van de mensen aan de rand, de mensen van de nacht, de mensen met lek en gebrek. De herders die aan zijn wieg staan, vertellen nu alvast hoe hij later als een herder naar mensen zal omzien. 

Hij was ook niet bang om zijn eigen kwetsbaarheid te aanvaarden. Niet voor niets zingen we in een adem van kribbe en kruis. (Geen wiegje als rustplaats)                             

Hij deed wat hij moest doen: leven, liefhebben in ruime mate en anderen oproepen datzelfde te doen. En hij was niet bang om tot het uiterste te gaan. Zoveel liefde had hij.

 

Hoewel zijn geboorteplaats nogal obscuur was, verborgen en weinig indrukwekkend, zal dit kind uitgroeien tot een waardevol mens, van wie, volgens de engel wat te verwachten is. Een redder, Messias, Heer. In hem zullen oude beloften worden vervuld, iets van de Heer zelf, iets van God zal in hem op aarde wonen. Waardevol voor wie het wil zien; en wie zich er door wil laten raken mag zich rijk rekenen.

De herders lieten zich aanspreken. Zij hadden er bang vandoor kunnen gaan. Of de woorden van de engel spottend opzij kunnen schuiven. Want wie heeft het nu over redding, over vrede en hoop in zo’n donkere wereldnacht? Het is niet moeilijk om sceptisch te zijn en min te denken over zoiets kleins. Maar het is juist in het donker dat je leert naar lichtpuntjes uit te kijken. Door de barsten in ons bestaan valt het licht naar binnen.

 

Natuurlijk is het mijn schuld als het licht daar niet is waar ik ben. (Hans Andreus, Straatpoezie, Deventer)

Vanavond hebben we het over het licht. Daar hebben we behoefte aan. Onze kerstboom stond dit jaar ook vroeger dan anders. Betekent dat dat wij met onze hang naar licht en gezelligheid massaal onze ogen sluiten voor het donker? Dat we doen of het er niet is? Zeker niet!  Henri Nouwen verwoordt het als volgt: Wie de vreugde heeft God te kennen, ontkent het donker niet maar kiest ervoor om er niet in te leven. We vertrouwen dat er van licht in het donker meer te verwachten valt dan van het donker zelf.

Vanuit het kerstevangelie kiezen we een ander uitgangspunt. We vertrouwen ons toe aan het licht, aan lichtpuntjes. Want één is al genoeg om het donker te verjagen. We wijzen elkaar op die lichtpuntjes en herinneren elkaar eraan dat zij een klein maar waardevol stukje van Gods aanwezigheid onthullen. In dat voorzichtige, breekbare licht van ons, is God dichtbij.

Vanuit het kerstevangelie ontdekken wij -opnieuw- dat er mensen zijn die ons willen zien en aanvaarden in onze kwetsbaarheid. Die troosten, helen, vergeven, delen. En in dat alles is God. Vanavond kiezen we er voor om dat weer te zíen: hoe mensen licht zijn in het donker. Dat er één mens was die licht was voor de wereld. En wie had dat ooit kunnen denken.

Laten we er ook voor kiezen dat licht niet alleen te zien maar ook te zíjn. Juist nu, nu er een groot beroep gedaan wordt op ons uithoudingsvermogen, op onze verdraagzaamheid naar elkaar. Juist nu, nu het zo nodig is gevoelig te zijn voor wat de ander doormaakt.

Jezus heeft tegen zijn volgelingen gezegd: Jullie zijn het licht in de wereld. Verstop dat licht niet onder een korenmaat. Laat het niet jouw schuld zijn dat er geen licht is. Maar straal door je goede daden; geef warmte en licht aan de mensen om je heen. En aan jullie zullen ze dan af kunnen lezen dat er een Vader in de hemel is. We hoeven daarvoor geen held te zijn; niet iemand die tot grootse daden in staat is. Weerloos als we zijn, zijn we waardevol genoeg.


 

Geef licht ~ Stef Bos

Het wordt steeds vroeger donker

De winter is in zicht

Alles keert naar binnen

De gordijnen gaan weer dicht

De tijd staat op een kruispunt

Niemand weet waarheen

De schoonheid is soms ver te zoeken

De dromer staat alleen

Geef licht

 

Geef licht

Voor een uitweg uit het donker

Geef wat er vaak niet is

Geef licht

Geef alles wat je hebt

Geef de liefde een gezicht

 

Zie de wereld om ons heen

Zie de leugen die regeert

Zie de ongeleide leiders

Zie hun volk dat crepeert

En zie de oorlog die maar doorgaat

Ook al is ze ver van hier

Onze wereld is te klein

Om het niet te willen zien

Geef licht

 

Geef licht

Geef ruimte en geef uitzicht

Geef wat er vaak niet is

Geef licht

Geef alles wat je hebt

Geef de liefde een gezicht

Read 75 times