Blog

Vertrekken en thuiskomen: Elim Featured

Written by
Rate this item
(0 votes)

Vertrekken en thuiskomen: een oase onderweg

(foto: Hamminga, Liwa Oase, Saudie Arabie)

 

11 augustus 2019  PG De Open Hof – Oud-Beijerland

 

uit de Bijbel: Exodus 15: 22 – 16: 4a

 

onderweg

Je weet wat je hebt, maar niet wat je krijgt.

Wie nadenkt over verandering, van werk, van woonplaats, van relatie… wie zich geplaatst weet voor keuzes – al dan niet noodgedwongen-  zal ook de ervaring hebben dat je weet wat je hébt, maar niet wat je kríjgt. Verandering geeft onrust en onzekerheid. Je bent al snel geneigd de oude situatie te relativeren en je vast te klampen aan wat daarin toch ook goed is. Het vraagt om moed om het oude los te laten en onderweg te gaan. Het vraagt om geduld. Want je bent niet zomaar waar je terecht wilt komen. Het vraagt om visie, om vasthoudendheid aan je droom: dáár wil ik naar toe.

 

Gods volk is bevrijd uit Egypte. Achter hen liggen jaren van onvrijheid en angst. Ergens vóór hen ligt land dat God heeft beloofd. Een land dat overvloeit van melk en honing, een land waar Gods mensen in vrijheid mogen samenwonen. Voorlopig is het een stip op de horizon. Want tussen vertrekken en thuiskomen ligt onderweg zijn. Tussen Egypte en Kanaän ligt woestijn.

En die woestijn is het oefenterrein voor Gods volk. Oefenen om een vrij mens te zijn, oefenen welke verantwoordelijkheden dat mee brengt. Er zijn daar geen gebaande paden maar je zult leren vertrouwen op de God die de weg wijst en meetrekt. Want dat blijkt de hamvraag te zijn van Gods volk onderweg: Is God nu in ons midden of niet? (Zie Ex 17:7)

 

dorst

Net onderweg wacht een bittere teleurstelling: ze hebben dorst en het water is niet te drinken. En ze hebben honger. Dát hadden ze in Egypte in ieder geval niet. Daar waren de vleespotten gevuld en er was volop brood te eten. 

 

Van tijd tot tijd komen we in onze eigen woestijn terecht. Een tijd van eenzaamheid, een tijd die we ervaren als zinloos of frustrerend. Een tijd dat we dorsten, verlangen naar iets anders. Durf het ook te zien als een periode dat je wordt gevormd. Zie de momenten dat je wordt uitgedaagd door het leven niet als een ondragelijke last. Ga niet net als de Israëlieten lopen klagen en zeuren dat vroeger als beter was. Zie de moeilijke omstandigheden ook als een kans om te leren vertrouwen op God. En om je open te stellen voor wat hij je kan geven. Elke dag weer.  

 

Want dat leert Gods volk. Dat ze kunnen vertrouwen op God. Mozes, roepen ze, we hebben dorst. God, roept Mozes, ze hebben dorst. En de Heer wees Mozes op een stuk hout en toen hij dat in het water gooide werd het water zoet.

Vertelt de verteller hier dat uit bittere omstandigheden ook iets zoets kan ontstaan? Dat de bitterheid wordt opgeheven als we ons tot God wenden? Misschien. Soms is dat ook de ervaring van mensen.

Of wordt verteld dat de oplossing voor een probleem altijd onder handbereik ligt, als een stuk dat voor het grijpen ligt in de woestijn. Kan ook. Ook dat is soms onze ervaring.

Maar we lezen nog eens: En de Heer wéés Mozes op een stuk hout… God wijst de weg. Hij wijst door zijn wetten en regels te geven en door hen op de proef te stellen. Dorst is een beproeving. Maar waar dorst je naar? Wil je God ook een plek geven in je leven, dorst je ziel naar hem als een hart dat drinken wil? Zoek je naar hém en naar wat hem voor ogen staat?

Wil je alleen je eigen dorst lessen of let je er ook op dat anderen te drinken hebben. Jezus zal later zeggen: Gelukkig zijn zij die hongeren en dorsten naar gerechtigheid. Dát is dorst die de weg wijst. In de woestijn van het leven maakt Gods woord het leven mogelijk. Het is de bron om uit te drinken. Jezus verbindt er ook een belofte aan: Gelukkig wie hongeren en dorsten naar gerechtigheid, want zij zullen verzadigd worden. We kunnen honger en dorst onderweg verdragen omdat thuiskomen zeker is.

 

honger

God geeft water om te drinken. En brood dat leven geeft.

Brood dat uit de hemel valt. Voor elke nieuwe dag genoeg. Jezus zal ons later leren bidden met de woorden: Geef ons heden ons dagelijks brood. Dat gaat niet over liefde die door de maag gaat maar over liefde voor het leven. Want een mens leeft niet van brood alleen maar van Gods woord. Als wij brood en wijn delen en elkaar het brood aangeven met de woorden: Brood uit de hemel, dan weten we dat Gods woord onze leeftocht is voor onderweg en dat Jezus met zijn liefde, met zijn leven en zijn lichaam heeft voorgedaan hoe je leeft vanuit vertrouwen op dat woord. Geef ons heden ons dagelijks brood… geef ons elke dag wat we nodig hebben om te leven als mens van U. Geef ons inzicht. 

 

De verhalen over het water en brood in de woestijn hebben alles te maken met het opengaan van onze ogen voor de werkzaamheid van God in ons leven. Hij is te vertrouwen. En hij rekent erop dat ook wij te vertrouwen zijn. Denk even aan de woorden van Psalm 23: De Heer is mijn Herder. In ’t hart der woestijn verkwikken en laven zijn hemelse gaven…’  We ontvangen wat we nodig hebben als wij daarvoor openstaan. Dat brengt verder dan klagen en zeuren dat vroeger alles beter was.

 

Elim

Dit woestijnverhaal is opgeschreven tijdens de ballingschap. Toen het beloofde land onleefbaar geworden was. Een slecht beheerde, woeste, verwarde, richtingloze samenleving. Ieder voor zich… Het is dus een profetisch verhaal, dat het anders kan en anders moet. Het is een verhaal dat vasthoudt aan de droom, aan de stip op de horizon. (Huub Oosterhuis, Niets is onmogelijk, 25)

Dat verlangen wil maar niet van ons wijken: verlangen naar een leven dat de moeite waard is. Een bestaanbare aarde, voor onszelf en onze geliefden.

Godzijdank zijn er af en toe oases zoals Elim. Een plek waar het goed rusten is. Elim laat al gebeuren waarop we hopen. Dat de woestijn zal bloeien als een roos. Dat mensen zullen wortelen aan levend water en vrucht zullen dragen. (Ps 1) Dat zij recht en rechtvaardig als palmen zullen leven. (Ps 92)

 

Ook Jezus verkondigt dat wij in de woestijn van deze wereld mogen vasthouden aan de droom dat het anders kan. Dat een menselijke eerlijke samenleving mogelijk is. Het is een droom die in beweging brengt en in beweging houdt. Want door die droom houden mensen elkaar vast; gaan ze op zoek naar vrede in alle onvrede, naar recht in alle onrecht. We zoeken naar water waar mensen dorst hebben en delen elkaars honger naar gerechtigheid. Dan kan soms iets van een oase doorschemeren. Iets van Gods nieuwe wereld.

Read 134 times Last modified on maandag, 12 augustus 2019 08:37